Amsterdamsestraatweg verdient beter (3)

Sluitingstijden: over uitroken en uitsterfbeleid winkels en horeca

Op 12 april 2016 nam de burgemeester het besluit sluitingstijden voor horeca en dienstver­lening voor het middenstuk van de Amsterdamsestraatweg: het stuk van het viaduct tot de Acaciastraat. 20 Mei werd een nieuw bestemmingsplan ter visie gelegd voor de Straatweg, d.w.z. het stuk tussen het Paardenveld en de Marnixlaan. De aanleiding, zo staat in de Toe­lichting, was dat de leefbaarheid van het zuidelijk deel van de Amsterdamsestraatweg al enige tijd achteruit ging: veel leegstand waardoor bedrijfsruimten steeds meer worden ge­vuld door functies die overlast veroorzaken: horeca en dienstverlening.

In het besluit sluitingstijden lezen we over dit middenstuk, dat het weinig ‘identiteit’ heeft: er zou geen bedrijvigheid zijn die eruit springt, er zouden etalages ontbreken, de winkels zouden overdag weinig klanten trekken en er zouden veel kappers, schoonheidssalons, grill­rooms en fastfoodzaken zitten. Wat dat allemaal te maken heeft met die sluitingstijden heb ik nooit begrepen. Tot ik besloot dat nieuwe bestemmingsplan nog eens grondig te bestude­ren. Wat niet meevalt, want het zit  ingewikkeld in elkaar en van de manier waarop het op de website van de gemeente is bekendgemaakt word je niet veel wijzer.

Op de bijbehorende plankaart  valt het verschil tussen ‘gemengd – 1‘ en ‘gemengd – 2′ niet op te maken. Beide bestemmingen hebben dezelfde licht bruine kleur. Je kunt dus beter kijken op de landelijke site ‘ruimtelijke plannen’. Daar kan je met de muis op een pand klik­ken en dan zie je in het menu of het gemengd – 1 of gemengd – 2 is. Gezien de gebrekkige publicatie op de website van de gemeente moet gevreesd worden dat er maar weinig bewoners en ondernemers, raadsleden en wethouders zijn die begrepen hebben wat de bedoelde ge­vol­gen van dit plan zijn.

Het onderscheid tussen gemengd- 1 en gemengd -2 is essentieel. Gemengd- 1 staat voor versterken van de detailhandelsfunctie. Gemengd – 2 staat voor functies die goed bij wonen passen. Voor gebieden waarin Gemengd – 2 voorkomt wordt veran­dering naar de woon­bestem­ming nagestreefd. Wat de bedoeling van de gemeente is blijkt goed uit onderstaand kaartje dat in het ontwerp bestemmingsplan stond. Blauw is wonen met functies die daar bij passen, rood geeft winkelconcentratiegebied aan.

De bedoeling in het ontwerp bestemmingsplan was dus om alles wat niet bij wonen past weg te bestemmen. Namens een aantal ondernemers heb ik daar destijds bezwaar tegen gemaakt. In het uiteindelijke bestemmingsplan heeft de gemeente daarom een wat minder directe manier van weg­bestemmen opgenomen:  voor een aantal blauwe gebieden geldt dat ze vooralsnog winkelconcen­tratiegebied (Gemengd-1) kunnen blijven, maar dat het college altijd nog kan besluiten om er toch nog Gemengd -2 van te maken.. Wat groen is, is vooralsnog Gemengd – 1, maar het college mag daar Gemengd – 2 van maken.

In onderstaand kaartje geeft de bruine kleur Gemengd – 1 aan, Gemengd – 2 heb ik rood gekleurd. Met groen heb ik aangegeven  wat nu Gemengd – 1 is met de mogelijkheid dat het college daar als nog Gemengd – 2 van maakt.

Voor zowel Gemengd – 1 als Gemengd – 2 geldt dat er een beperkt aantal met name genoemde functies zijn die op alle adressen op de begane grond zijn toegestaan, maar dat er een hele lijst is van functies die alleen op aangegeven adressen zijn toegestaan. Winkels, horeca, kappers, zorg, afhaal, massage zijn op die manier alleen toegestaan op de adressen waar ze nu zitten.

De lijst met functies die alleen op de aangegeven adressen zijn toegestaan mag door het college ook nog eens gewijzigd worden: er mogen functies van afgehaald worden en aan toegevoegd. Het college kan dus besluiten alle winkels of alle horeca te schrappen van die lijst te schrappen.

Voor alle functies die alleen op de aangegeven adressen zijn toegestaan geldt dat als die daar een jaar lang niet meer worden uitgeoefend,  het college kan besluiten dat die functie op dat adres niet meer is toegestaan en die functie voor dat adres op de lijst te schrappen. Bijvoorbeeld op het adres waar een winkel of horeca zat, mag dan geen winkel of horeca terugkomen. In de Toelichting wordt dat een uitsterfconstructie genoemd, wat het ook is.

Of er nog een verstandige ondernemer is die op de Straatweg gaat investeren is  de vraag, want zekerheid is ver te zoeken. Het college hoeft maar te beslissen de lijst met toegestane functie te wijzigen en je bedrijf is onverkoopbaar. Door dit bestemmingsplan ziet het er dus extra somber
uit voor de Straatweg. De leegstand zal toenemen en de waarde van de panden zal verder dalen.

Het besluit om de sluitingstijd te vervroegen komt door dit bestemmingsplan in een vreemd daglicht te staan. Horeca en dienstverlening die het van late uren moeten hebben overleven die slui-tingstijden niet. En zodra ze ‘uitgerookt’ * zijn kan het college de functie schrappen van de lijst van functies die op aangegeven adressen zijn toegestaan. Dáár waren die sluitingstijden dus voor. In het juridisch jargon heet dat misbruik van bevoegdheid.

* In het verslag groepsinterview met professionals  d.d. 19-2-2020 dat ihkv de Evaluatie van de sluitingstijd gehouden is, staat: “In de panden die zijn omgezet naar woningen zaten stichtingen waar werd gegokt. Die moesten vervolgens om 22.00 uur dicht zijn, waardoor ze eigenlijk zijn uitgerookt